Susam Nedir, Nerelerde Kullanılır?
Hızlı Bakış: Susam Hakkında Özet Bilgiler
- Bitki kökeni: Pedaliaceae (susamgiller) familyasından sesamum indicum bitkisinin kapsülleri içinde yetişen yağlı tohumlardır.
- Aroma profili: Çiğ haldeyken hafif ve topraksı bir tada sahipken, kavrulduğunda fındıksı, yoğun ve gevrek bir lezzet kazanır.
- Formları: Kabuklu, kabuksuz, çiğ, kavrulmuş veya siyah susam gibi farklı formlarda mutfaklarda yer alır.
- Kullanım alanları: Simit ve poğaçaların vazgeçilmezi olmasının yanı sıra tahin yapımında, salatalarda, uzak doğu yemeklerinde ve tatlılarda kullanılır.
Sokak simidinin üzerindeki o çıtır lezzetin, kahvaltıların yıldızı tahinin ana maddesinin veya Uzak Doğu yemeklerine son dokunuşu yapan o minik tanelerin kaynağını hiç düşündünüz mü? Mutfaklarımızın en mütevazı ama en vazgeçilmez demirbaşlarından biri olan susam, binlerce yıldır insanlığın beslenme kültüründe başköşede oturuyor. Sesamum indicum bitkisinin kapsülleri içinde yetişen bu yağlı tohumlar sadece bir süsleme malzemesi olmanın ötesinde, yemeklere kattığı fındıksı aroma ve doku ile gastronomide "altın tohum" olarak nitelendiriliyor.
Susam Nedir?
Susam, sıcak iklimleri seven ve tek yıllık bir bitki olan susamgiller familyasına ait bir türün tohumlarıdır. İnsanlık tarihinin bilinen en eski yağlı tohum mahsullerinden biri olarak kabul ediliyor. Bitki olgunlaştığında gövdesindeki kapsüller kuruyarak çatlıyor ve içindeki o bildiğimiz minik tohumlar açığa çıkıyor. Öyle ki bu doğal açılma sürecinin "Açıl susam açıl" masal tekerlemesine dahi ilham kaynağı olduğu düşünülüyor.
Dünya mutfaklarında hem baharat hem de ana gıda maddesi olarak kullanılan susam yüksek yağ oranıyla dikkat çekiyor. Rengi genellikle krem, sarı, altın rengi, kahverengi veya siyah olabiliyor. Hayfene Susam, hasat edildikten sonra özenle temizleniyor ve sofralarınıza en doğal haliyle ulaşıyor. Herhangi bir ışınlama işlemine tabi tutulmadan, katkı ve koruyucu eklenmeden özenle paketleniyor.
Susam Çeşitleri Nelerdir?
Markete veya baharatçıya gittiğinizde karşınıza farklı renklerde ve formlarda susamlar çıkabilir. Her birinin kullanım alanı ve aroma yoğunluğu farklılık gösteriyor.
- Çiğ susam (beyaz/sarı): Genellikle hamur işlerinin üzerine serpilip fırına verilecekse tercih ediliyor. Fırında pişme süreci boyunca yavaşça kavrulup rengini ve aromasını buluyor.
- Kavrulmuş susam: Önceden ısıl işlem görerek aromasını açığa çıkarmış olan bu tür, doğrudan tüketime uygun oluyor. Salatalara, soğuk sandviçlere veya pişmiş yemeklerin üzerine son dokunuş olarak ekleniyor.
- Siyah susam: Genellikle Asya mutfağında karşımıza çıkıyor. Beyaz susama göre biraz daha yoğun ve topraksı bir tada sahip oluyor. Görsel kontrast yaratmak amacıyla ekmeklerde ve sushi yapımında sıkça kullanılıyor.
Editörün Önerisi: Hayfene Kavrulmuş Susam’ı tercih ederek tariflerinize ışınlanmamış, katkısız ve koruyucusuz bir lezzet dokunuşu yapabilirsiniz.
Susam Nerelerde Kullanılır?
Susamın mutfaktaki yeri sadece simit ve poğaça ile sınırlı kalmıyor. Bu minik tohumlar tatlıdan tuzluya, gelenekselden moderne kadar çok geniş bir yelpazede kullanılıyor.
- Hamur işleri ve fırın ürünleri: Türk mutfağının olmazsa olmazı simit, kandil simidi, poğaça ve böreklerin üzerini süslüyor. Sadece görsel bir şölen sunmakla kalmıyor, fırında ısındıkça yaydığı o eşsiz koku iştah kabartıyor.
- Tahin ve helva yapımı: Susamın belki de en sihirli dönüşümü tahin ile oluyor. İyice kavrulup ezilen susamlar, kahvaltıların vazgeçilmezi tahine dönüşüyor. Tahin ise helva yapımının temel taşı olarak tatlı krizlerine eşlik ediyor.
- Uzak Doğu mutfağı ve sushiler: California Roll gibi sushi rulolarının dış kaplamasında kavrulmuş susam kullanılıyor. Ayrıca noodle yemeklerinde, soya soslu tavuk tariflerinde ve wok tavada pişen sebzelerde lezzet artırıcı olarak yer alıyor.
- Salatalar ve mezeler: Yeşil salatalara çıtır bir doku katmak için kavrulmuş susam serpiştiriliyor. Özellikle ıspanak salatası, roka salatası veya avokadolu tariflerle mükemmel bir uyum yakalıyor. Humus gibi mezelerin üzerine zeytinyağı ile birlikte eklendiğinde sunumu zenginleştiriyor.
- Krokan ve tatlılar: Şeker veya bal ile karıştırılıp katılaştırılan susamlar, çıtır çıtır susam krokanlarına dönüşüyor. Geleneksel bayram tatlılarında ve kurabiyelerde de aroma verici olarak kullanılıyor.
Evde Susam Nasıl Kavrulur?
Eğer elinizde Hayfene Çiğ Susam varsa ve bunu salatalarınızda kullanmak istiyorsanız, aromasını patlatmak için kavurabilirsiniz. Dilerseniz bunun yerine Hayfene Kavrulmuş Susam da satın alabilirsiniz. Hayfene’nin her iki ürününde de ışınlama, katkı ve koruyucu bulunmuyor.
İşte evde basit susam kavurma yöntemleri:
Tavada Kavurma Yöntemi
- Geniş ve yapışmaz bir tava orta ateşte ısıtılıyor. Yağ eklemeye gerek kalmadan susamın kendi yağı yeterli oluyor.
- Susamlar tavaya ince bir katman halinde yayılıyor. Üst üste binmemeleri eşit kavrulmaları için önem taşıyor.
- Tahta bir kaşıkla sürekli karıştırarak veya tavayı sallayarak kavruluyor. Susamlar çok çabuk yanabildiği için başından ayrılmamak gerekiyor.
- Renkleri altın sarısına dönüp o fındıksı koku yükselmeye başladığında hemen ocaktan alınması gerekiyor. Bu süre için yaklaşık 3-5 dakika yeterli oluyor.
- Tavanın sıcaklığıyla pişmeye devam etmemesi için soğuk bir tabağa aktarılıyor.
Fırında Kavurma Yöntemi
- Daha fazla miktarda susam kavuracaksanız fırın yöntemini tercih edebilirsiniz.
- Fırın 170-180 dereceye ayarlayın.
- Yağlı kağıt serili tepsiye susamları yayın.
- Ara sıra karıştırılarak yaklaşık 8-10 dakika, altın rengini alana kadar fırınlayın.
Kaliteli Susam Nasıl Anlaşılır?
Susam alırken dikkat etmeniz gereken bazı ipuçları bulunuyor:
- Dolgunluk: Kaliteli susam taneleri dolgun ve diri görünüyor. Cılız, içi boşalmış veya kırık tanelerin yoğunluğu düşük kaliteye işaret ediyor.
- Renk bütünlüğü: Paketteki susamların renginin birbirine yakın olması gerekiyor. Çok fazla kararmış veya lekeli taneler, ürünün bayatlamış olabileceğini gösteriyor.
- Koku: Paketi açtığınızda taze ve hafif bir koku almanız gerekiyor. Eğer ağır, küf benzeri veya acı bir koku varsa, içerisindeki yağ acılaşmış yani bozulmuş olabiliyor.
Hayfene, ışınlanma işlemine maruz bırakılmadan paketlenen baharatları ve tohumlarıyla mutfaklarınıza doğallığı taşıyor. Işınlama işlemi ürünün raf ömrünü yapay olarak uzatabilse de, besin değerlerinde ve doğal aromasında kayıplara neden olabiliyor. Bu yüzden Hayfene ürünlerini sipariş vererek, baharatların ve tohumların doğal ve lezzetli halini sofralarınıza konuk edebilirsiniz.
Susam Nasıl Saklanır?
Susam, yüksek oranda yağ içeren bir tohum olduğu için saklama koşullarına dikkat edilmediğinde tadı çabuk bozulabiliyor.
- Serin ve kuru ortam: Nem ve sıcaklık, susamın en büyük düşmanları arasında yer alıyor. Bu nedenle susamın ağzı hava almayan cam kavanozlarda, doğrudan güneş ışığı görmeyen bir dolapta saklanması gerekiyor.
- Buzdolabı: Eğer susamı uzun süre kullanmayacaksanız veya ortam çok sıcaksa, buzdolabında saklamak tazeliğini korumasına yardımcı oluyor. Hatta hava geçirmeyen kaplarda dondurucuda bile muhafaza edilebiliyor.
Mutfakların minik kahramanı susam, doğru kullanıldığında en basit tarifleri bile bir şahesere dönüştürebiliyor. Siz de Hayfene güvencesiyle temin ettiğiniz susamları salatalarınızdan hamur işlerinize kadar pek çok tarifte güvenle kullanabilir, sevdiklerinize lezzet dolu sofralar kurabilirsiniz. Siparişinizi oluşturmayı unutmayın!